سرمایه های اجتماعی کردستان،ثروتی ملی و فرصتی مغتنم

سرمایه اجتماعی مفهومی چند وجهی است که روابط اجتماعی و جوامع (Community) را در بر میگیرد. سرمایه اجتماعی را میتوان ارزش روابط میان افراد بهصورت فردی، گروهی و جمعی تعریف کرد. سرمایه اجتماعی هم علت و هم معلول شکلگیری تعاملات میان انسانها در قالبهای مختلف است که پیوند یا گسست بیشتر را بهدنبال دارد. آنچه در کردستان،سرزمین هنر و فرهنگ با مردمانی فداکار،با صفا ووفادار وجود دارد،لزوم تکریم کرامت والای سرمایه های اجتماعی این سرزمین با قدمت تاریخی بدون تعصب و مبتنی بر دانش و توانمندی آن است که به مولفه های آن می توان اشاره نمود: روابط: سرمایه اجتماعی در کردستان متکی بر وجود روابط رسمی و غیررسمی است که افراد را به هم پیوند داده و فرهنگ غنی آن نگذاشته تا سایه خرده فرهنگ های منحط و وارداتی بر آن سایه افکند. این روابط بر اساس نقش افراد مانند خویشاوندی، دوستی و همکاری یا بر اساس علایق و تجربیات مشترک در کردستان تبدیل به حلقه ای از همدلی در مقابله با ناملایمات و فراز و نشیب های زیستی است. شبکهها: زمانی که انسان از حالت فردی خارج میشود، به عضویت گروه یا شبکه درمیآید. این شبکهها بستر لازم را برای شکلگیری و جریان اطلاعات، منابع و فرصتها فراهم میکنند. شبکههایی از روابط باعث پدید آمدن سرمایه اجتماعی میشود. تعدد سازمان های مردم نهاد در کردستان از گروه های محلی تا موسسات چند منظوره غیرانتفاعی و با هدف تبلیغ،ترویج و صیانت از مطالبات جوامع در حال توسعه و کمتر توسعه یافته فرصتی است تا عیار سرمایه های اجتماعی این استان را در کفه ترازوی قضاوت ارزیابی نمود. هنجارها و رفتار متقابل: بعد از اینکه افراد در نقشهای مختلف و در گروهها و شبکهها روابط خود را شکل داده و می دهند، موجب تعریف هنجارها و رفتارهای متقابل میشوند که به تقویت و بهبود جامعه منجر خواهد شد. این هنجارها تعاملات را هدایت و تعامل متقابل را ترویج میکنند. این فرایند افراد را مجاب میکند با انتظار کمکهای آینده، به یکدیگر کمک و از یکدیگر حمایت کنند.،نمونه این مهم در نوع دوستی سرمایه های اجتماعی کردستان به وفور دیده شده اما کمتر در حکمرانی خوب به آن توجه می شود. اعتماد: عنصر حیاتی سرمایه اجتماعی در کردستان که به دلیل عدم شناخت کارگزاران مهمان و عدم اجرای صحیح قوانین و حکمیت روابط به جای ضوابط مخدوش و منجر به کاهش مشارکت های اجتماعی موثر در عرصه آمایش سرزمینی می شود،اعتماد است. قطعا ایجاد بستر گفتمان توسعه با محوریت استقبال از نقد درون جامعه توسط کارگزاران با ایجاد تعامل افراد با یکدیگر و رعایت هنجارهای لازم، مولفه اعتماد در میان جامعه و گروهها را شکل داده و به انسجام آن کمک خواهد نمود. تاکید بر عامل وحدت و همگرایی ملی و ممانعت از حذف ناخواسته یا نادیده نگرفتن سرمایه های اجتماعی کردستان با وجود اعتماد افراد نسبت به نیات و اهداف یکدیگر موجب حصول اطمینان و رعایت انصاف خواهد بود و از وقوع آن، انسجام اجتماعی ارتقاء مییابد. در جوامع توسعه یافته که سیاست قدرت طلبان رنگ باخته و منشور اندیشه ورزی سرمایه های اجتماعی رنگ واقعیت به خود دارد سطح اعتماد بالایی وجود داشته و افراد تمایل بیشتری به همکاری و به اشتراک گذاشتن منابع و کار در جهت اهداف مشترک دارند. حال دولت چهاردهم که با شعار برای ایران و انگشت نهادن بر وفاق ملی قدم در عرصه خدمت نهاده چگونه به سرمایه های اجتماعی کردستان خواهد نگریست؟ قصه پر غصه سرمایه های اجتماعی در کردستان عدم توجه به اعتبار و کرامت والای آنها فارغ از ادبیات سیاسی است. شایسته سالاری و توجه به تفکر والای سرمایه های اجتماعی کردستان موجب ارتقا سطح مشارکت های محلی و ملی متناسب با تعریف حکمرانی خوب خواهد شد. نمی توان در کردستان مدعی خدمت ماندگار بود تا مادامی که سرمایه های اجتماعی آن در نیل به جایگاه واقعی خویش در سطح پایینی سطوح توسعه فراگیر اجتماعی قرار گرفته باشند. فراموش نکنیم که فرصت ها را همواره باید عاملی جهت ترقی و تعالی پنداشت و آنرا ارج نهاد.